Cukrzyca ciężarnych (zwana też cukrzycą ciążową) jest rodzajem schorzenia o charakterze przejściowym, które ustępuje jakiś czas po rozwiązaniu ciąży. Rozpoznanie następuje wskutek stwierdzenia podwyższonego stężenia cukru we krwi. Hiperglikemii towarzyszyć może obecność glukozy w moczu. Choroba pojawia się także u zdrowych kobiet.

Co jest jej przyczyną? Uważa się, że schorzenie jest efektem działania hormonów łożyskowych (laktogenu i hormonu wzrostu), który uodparnia organizm ciężarnej na insulinę (insulinoodporność). Hormony te najaktywniej działają w trzecim trymestrze ciąży. To czas największego zagrożenia schorzeniem, w efekcie którego trzustka kobiet w ciąży nie jest w stanie wyprodukować należytej ilości insuliny.

Choć choroba ustępuje, to u 30-50 proc. kobiet, które ją przebyły, może w przyszłości (w przeciągu 15 lat od porodu) wywołać cukrzycę typu II. Ponadto cukrzyca ciążowa może spowodować wadę serca lub nerek u matki. Zwiększ też ryzyko cesarskiego cięcia i przyspieszonego porodu.

Schorzenie jest niebezpieczne również dla samego płodu. Może doprowadzić do jego makrosomii, kwasicy, wad wrodzonych (np. cewy nerwowej i kardiomiopatii) i śmierci.

Głównym sposobom leczenia cukrzycy ciążowej jest dieta. W układaniu jadłospisu przydaje się tabela wymienników węglowodanowych. Ważną rolę odgrywają badania diagnostyczne (np. test obciążenia glukozą i test HbA1C).